Lista Regionalnych Centrów Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa oraz Zakładów Opieki Zdrowotnej, które rekrutują i wykonują badania potencjalnym dawcom szpiku.

Jednostki wykonujące badania szpiku

OGŁOSZENIE O KONKURSIE
WRAZ
Z ZAPROSZENIEM DO SKŁADANIA OFERT

Dyrektor Centrum Organizacyjno – Koordynacyjnego ds. Transplantacji POLTRANSPLANT z siedzibą w Warszawie, Al. Jerozolimskie 87 działając w imieniu Ministra Zdrowia ogłasza konkurs i zaprasza zakłady opieki zdrowotnej do składania ofert na realizację świadczeń zdrowotnych w 2010 r. w zakresie:

Dobór Niespokrewnionych Dawców Szpiku.

  Przedmiotem konkursu jest  poszukiwanie i dobór niespokrewnionych dawców szpiku w celu wykonania wysokospecjalistycznej procedury medycznej – przeszczepu szpiku od dawcy niespokrewnionego.

  Podmioty zainteresowane składaniem ofert mogą zapoznać się z wymaganiami dotyczącymi ofert, szczegółowymi warunkami konkursu, materiałami informacyjnymi o przedmiocie konkursu wraz z projektem umowy w siedzibie Poltransplantu w godzinach 9-16 i na stronie internetowej www.poltransplant.org.pl.

ROZPORZĄDZENIE

MINISTRA ZDROWIA ¹⁾

z dnia 4 grudnia 2009 r.

w sprawie szczegółowych warunków pobierania, przechowywania i przeszczepiania komórek, tkanek i narządów²⁾

Na podstawie art. 36 ust. 7 ustawy z dnia 1 lipca 2005 r. o pobieraniu, przechowywaniu i przeszczepianiu komórek, tkanek i narządów (Dz. U. Nr 169, poz. 1411 oraz z 2009 r. Nr 141, poz. 1149) zarządza się, co następuje: § 1.
 

Rozporządzenie określa:

1)  kwalifikacje zawodowe osób pobierających komórki, tkanki i narządy oraz osób dokonujących ich przeszczepienia;

2)  kwalifikacje zawodowe koordynatorów pobierania i przeszczepiania komórek, tkanek i narządów;

3)  warunki, jakim powinny odpowiadać podmioty wymienione w art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 1 lipca 2005 r. o pobieraniu, przechowywaniu i przeszczepianiu komórek, tkanek i narządów, zwanej dalej „ustawą”, w których podejmowane będzie postępowanie polegające na pobieraniu, przechowywaniu lub przeszczepianiu komórek, tkanek i narządów;

4)  szczegółowe zasady współdziałania podmiotów, o których mowa w art. 36 ust. 1 ustawy, w zakresie pobierania i przechowywania komórek, tkanek i narządów w celu ich wykorzystania do przeszczepienia;

5)  wymagania, jakim powinna odpowiadać dokumentacja medyczna dotycząca pobierania komórek, tkanek i narządów, ich przechowywania i przeszczepiania.

  W listopadzie 2000 roku na zlecenie Ministerstwa Zdrowia przy Poltransplancie w Warszawie został utworzony Ogólnopolski Centralny Rejestr Dawców Szpiku i Krwi Pępowinowej (OCRDSiKP), obecnie Centralny Rejestr Niespokrewnionych Dawców Szpiku i Krwi Pępowinowej (CRNDSiKP), w którym może być zarejestrowany każdy potencjalny dawca szpiku mieszkający w Polsce. Był to piąty rejestr polski stworzony z myślą o chorych na nowotwory układu krwiotwórczego. Oprócz rejestru CRNSDiKP funkcjonują w Polsce 2 rejestry prywatne: Fundacja Przeciw Leukemii przy NZOZ MEDiGEN i Fundacja Urszuli Jaworskiej oraz 2 działające przy placówkach naukowo- medycznych: Krajowy Bank Dawców Szpiku przy Dolnośląskim Centrum Transplantacji Komórkowych we Wrocławiu i Rejestr Niespokrewnionych Dawców Szpiku i Krwi Pępowinowej przy Instytucie Hematologii i Transfuzjologii w Warszawie. Łącznie wszystkie polskie banki dawców gromadzą dane osobowe i medyczne ok. 33 tys. ochotników. Rejestr POLTRANSPLANTU liczy obecnie (grudzień 2006) 9572 potencjalnych dawców szpiku i ok. 250 jednostek krwi pępowinowej. Wszystkie wymienione polskie banki dawców szpiku należą do międzynarodowego stowarzyszenia rejestrów: BMDW – Bone Marrow Donor Worldwide z siedzibą w Leiden (Holandia), skupiającego 96 rejestrów z 43 krajów świata i gromadzącego informacje o antygenach HLA przeszło 10 mln potencjalnych dawców komórek krwiotwórczych . Za pośrednictwem wyszukiwarki internetowej, wszyscy ci dawcy są dostępni i widoczni dla wszystkich ośrodków zajmujących się doborem par dawca-biorca na całym świecie.

Kompleksy MHC - przejdź do aplikacji:

Różnice aminokwasowe pomiędzy allelami HLA B, Cw i DR

Układ immunologiczny jest jedną z najbardziej złożonych sieci interakcji międzybiałkowych i międzykomórkowych w organizmie ludzkim. Jego głównym zadaniem jest ochrona organizmu przed patogenami pochodzenia bakteryjnego i wirusowego, która opiera się na dwóch głównych rodzajach odpowiedzi odpornościowej: humoralnej i komórkowej. Odpowiedź komórkowa jest związana z aktywnością limfocytów T, które mogą być odróżniane od innych frakcji leukocytów dzięki obecności specyficznego antygenu, zwanego TCR (Thymus Cells Receptor). Wśród limfocytów T możemy wyróżnić sześć frakcji, z których tylko dwie uczestniczą w procesie rozpoznawania antygenu prezentowanego przez MHC: limfocyty T cytotoksyczne i limfocyty T pomocnicze. Właśnie te komórki są odpowiedzialne za inicjację antygenowo specyficznej odpowiedzi immunologicznej, a „wyzwalaczem” tej reakcji są receptory TCR. Wiązanie rozpoznawanego przez limfocyty T epitopu odbywa się za pośrednictwem dwóch różnych glikoprotein: CD8 na powierzchni komórek T cytotoksycznych i CD4 w przypadku komórek T pomocniczych (Warrens et al. 2002). CD8 rozpoznaje MHC kl. I (obecne na wszystkich komórkach organizmu) a CD4 – MHC kl. II ekspresjonowane na powierzchni komórek prezentujących antygen (Antygen Presenting Cells: np. komórki dendrytyczne, komórki linii monocytarno-makrofagowej, limfocyty B), czyli komórek zdolnych do pobudzenia dziewiczych komórek T pomocniczych lub limfocytów pamięci. Interakcja TCR - p/MHC inicjująca przekazywanie sygnału do jądra komórkowego i w konsekwencji odpowiedź immunologiczną wymaga współdziałania jeszcze dwóch innych białek transbłonowych: CD3 (zbudowanego z dwóch podjednostek) i CDζ, które dzięki konserwowanym domenom cytoplazmatycznym działa jako substrat dla kinazy tyrozynowej, a po fosforylacji jako miejsce wiązania kolejnych kinaz. Organizm ludzki, dzięki potranskrypcyjnym rearanżacjom odcinków składających się na regiony kodujące TCR, produkuje konstytutywnie wiele rodzajów antygenów limfocytów T, każdy z nich jest zdolny do rozpoznawania innego peptydu. Zmienność TCR ma bardzo podobny charakter do zmienności przeciwciał sekrecyjnych, które są głównym elementem humoralnej odpowiedzi odpornościowej. Dzięki różnorodności antygenów TCR na limfocytach krążących we krwi, organizm jest w stanie szybko zareagować na pojawienie się nowego patogenu. W odróżnieniu od TCR, antygeny MHC są stałym elementem układu w obrębie tego samego organizmu, wykazują za to dużą zmienność alleliczną w ramach populacji.

Struktura przestrzenna białek MHC i TCR jest stosunkowo dobrze poznana i jest nadal intensywnie badana przez immunologów.

Aktualnie w bazie Protein Data Bank zdeponowano ponad 15 rozwiązanych struktur ludzkich kompleksów TCR/pMHC, i ponad 30 struktur ludzkich TCR w ogóle. Liczba wszystkich rekordów PDB związanych z białkami TCR lub MHC przekracza 350. Według ostatnich badań rozpoznawanie peptydu w kontekście MHC przez receptor TCR ma charakter dwuetapowy (Wu et al. 2002). W pierwszym etapie decydującą role odgrywa kontakt TCR- MHC, który umożliwia stworzenie wstępnego kompleksu, niezależnie od rodzaju prezentowanego peptydu. Oddziaływania peptyd - TCR zaczynają dominować i stabilizować strukturę dopiero w drugim etapie procesu. Stabilność i czas półtrwania kompleksu ma zasadnicze znaczenie dla inicjacji kaskady sygnałów i uruchomienia odpowiedzi immunologicznej. Taka organizacja procesu wiązania ułatwia skanowanie całego spektrum kompleksów peptyd - MHC i umożliwia rozpoznawanie różnych peptydów prezentowanych przez ten sam antygen MHC. Nowe dane sugerują, że wiązanie peptydu do MHC może mieć znaczenie również we wczesnym etapie rozpoznawania (Davis-Harrison, 2007).

Aby zostać dawcą szpiku należy:

• Wypełnić kartę ewidencyjną
• Zgłosić się na badanie lekarskie w wyznaczonej przez POLTRANSPLANT placówce służby zdrowia
• Oddać próbkę krwi na typowanie antygenów układu HLA

    W jakich miastach Polski możesz przejść badania kwalifikacyjne?

 Każdy zgłaszający swoją gotowość zostania honorowym dawcą szpiku zostaje poinformowany o warunkach kwalifikujących go do wciągnięcia na listę:

• wiek 18 – 50 lat
• ogólny dobry stan zdrowia

podstawowe kryteria dyskwalifikujące dawcę:

• zakażenie wirusem HIV (lub przynależność do grupy zwiększonego ryzyka zakażenia tym wirusem)
• obecność antygenu HBs, przeciwciał anty HCV przy obecności HCV RNA (obecność przeciwciał HBc oraz przebyte zakażenie wirusem typu A są akceptowalne)
• aktywna gruźlica w okresie minionych 5 lat
• cukrzyca – jeśli wymaga podawania leków p/cukrzycowych
• aktywna astma wymagająca podawania leków (jeśli kandydat nie miał napadu astmy przez ostatnie 5 lat i nie pobiera leków to może być zakwalifikowany)
• przebyty zawał serca, zabiegi naczyniowe na sercu (pomostowanie) i inne schorzenia wymagające ciągłego podawania leków (wypadanie płatka zastawki dwudzielnej, zaburzenia rytmu nie wymagające leczenia są akceptowalne)
• epilepsja (jeżeli pacjent pobiera leki p/padaczkowe i w ciągu minionego roku nie wystąpił więcej niż jeden napad to dawca może być zakwalifikowany)
• nadciśnienie – jeżeli jest utrzymywane na prawidłowym poziomie przez leki to kandydat może być zaakceptowany)
• stosowanie leków hormonalnych ( konsultacja z lekarzem Poradni Przeszczepowej)
• ciąża – ciąża i laktacja bezwzględnie dyskwalifikuje dawcę (czasowo)
• łuszczyca
• tatuaż (jeżeli upłynął co najmniej rok od jego wykonania, tatuaż nie jest przeciwskazaniem)
  

CO DALEJ?

Wynik badania i dane osobowe zostają zapisane w bazie kandydatów na dawcę szpiku kostnego POLTRANSPLANTU

Co miesiąc rejestr POLTRANSPLANTU wysyła wyniki HLA dawców do bazy światowej BMDW (Bone  Marrow  Donor Worldwide)

Jeżeli dawca jest wstępnie zgodny z pacjentem, rozpoczyna się kolejny etap , t.j. procedura doboru 

Procedura doborowa polega na potwierdzeniu lub wykluczeniu zgodności antygenowej dawcy z chorym, co wiąże się z:

• ponownym kontaktem z dawcą,
• ustaleniem jego stanu zdrowia,
• potwierdzeniem chęci oddania szpiku kostnego
• przeprowadzeniem szczegółowych badań.  

 Jeżeli potwierdzi się zgodność między dawcą a chorym, rozpoczyna się procedura Workup, czyli ostateczna kwalifikacja medyczna odbywająca się w jednym z ośrodków transplantacyjnych najbliżej miejsca zamieszkania dawcy, po której następuje pobranie szpiku lub komórek macierzystych z krwi obwodowej

Uchwała

Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 13 czerwca 2008 roku

w sprawie

akceptacji transplantacji jako metody leczenia

Biorąc pod uwagę, że przeszczepianie narządów wykonywane jest w Polsce od ponad 40 lat a polscy transplantolodzy należą do światowej czołówki w tej dziedzinie medycyny i że jest to potrzebna, skuteczna i bezpieczna metoda leczenia stanowiąca dla wielu pacjentów jedyną szansę przedłużenia życia, Sejm zwraca się do społeczeństwa o powszechną akceptację tej metody leczenia. Jednocześnie apelujemy do władz rządowych i samorządowych wszystkich szczebli o wsparcie moralne i pomoc materialną we wszelkich akcjach o charakterze edukacyjnym w zakresie przeszczepiania narządów, komórek, tkanek i szpiku.

„NADPRZYRODZONY KRWIOBIEG MIŁOŚCI”

Słowo biskupów polskich w sprawie przeszczepiania narządów

(na niedzielę 23 września 2007 roku)

Umiłowani w Panu Siostry i Bracia!

1. Ostatnie słowa dzisiejszej Ewangelii są jednoznaczne i wymagające: „Nie możecie służyć Bogu i mamonie” (Łk 16, 13). Co to znaczy? To znaczy, że albo w życiu opowiadamy się po stronie Boga i miłości, albo po stronie przemijających dóbr tego świata. Każdy z nas pragnie ocalić swoje życie, swój los. Możemy to uczynić w sposób egoistyczny, zabezpieczając sobie jak najwięcej „mamony”. Ale przecież wcześniej czy później musimy się z tą tak zwaną „mamoną” rozstać. Co wtedy pozostanie? Wtedy pozostanie miłość. Wtedy pozostanie to, co uczyniliśmy z naszym życiem, z naszym dziedzictwem, z naszą majętnością.

Dzisiaj w sposób przejmujący możemy zapytać o to, co chcemy uczynić z naszym ciałem, stanowiącym w pewnym sensie naszą „własność”, naszą majętność. Czy i w tym wypadku chcemy kierować się miłością? Czy chcemy do końca uczynić z naszego życia dar dla innych – dla bliźnich i dla Boga?

2. Przykazanie miłości Boga i bliźniego (Mt 22, 34-40) było zawsze dla uczniów Chrystusa naczelną normą postępowania w relacjach międzyludzkich. Wyznawcy Chrystusa, idąc za wskazaniami Mistrza, w różny sposób wyrażali swoją miłość do bliźnich dostarczając im pożywienia, ubrania, dachu nad głową oraz zapewniając opiekę chorym (por. Mt 25, 31-46).

Bezcenną formą spieszenia z pomocą drugiemu człowiekowi jest ratowanie zagrożonego życia, co wiąże się z gotowością do poświęcenia nawet swojego życia. Przykładem heroicznym jest św. Maksymilian Maria Kolbe, który oddał swoje życie za drugiego człowieka w obozie koncentracyjnym w Auschwitz. Jego ofiara była wynikiem jednoznacznej odpowiedzi na wezwanie Chrystusa: „Nikt nie ma większej miłości od tej, gdy ktoś życie swoje oddaje za przyjaciół swoich” (J 15, 13).